Het kost een paar centen, maar dan heb je ook wat

Ja, het is toeristisch en duur, maar hoe vaak krijg je de kans om te zwemmen en lopen tussen penguins, zeeleeuwen, haaien, iguanas, albatrossen en zeeschildpadden in zulke getalen dat je het bijna normaal gaat vinden na tien dagen? Geen spijt dus van mijn trip naar de Galápagos eilanden.

Ja, het zal allemaal wel met die evolutietheorie van Darwin

Waarschuwing: Ditmaal een meer traditioneel reisverslag. Ik zal proberen het ´én toen.. én toen gehalte´ zoveel mogelijk te beperken! 

De eerste dagen bracht ik door op Santa Cruz. Eerst op zoek gegaan naar een last minute boot cruise wat nog niet zo makkelijk bleek. Laagseizoen bestaat eigenlijk niet meer op de Galapagos. Maar uiteindelijk toch een boot gevonden voor vier dagen voor een redelijke prijs. De volgende dag bezocht ik het Darwin center  waar je van alles te weten komt over hoe men de eilanden probeert te beschermen en bedreigde diersoorten probeert te redden. Kortom, best interessant. ´s Middags kwam ik na een mislukte snorkelsessie (ik zag enkel zand) op het strand galapageño Juan tegen die meteen zijn geheime wapen uit de kast trok: haaien. Die had ik niet gezien, dus ik was snel overgehaald voor een tweede snorkelsessie. En haaien (whitetip reef sharks) waren er inderdaad in overvloed. De dag erna bracht ik wederom door met Juan en zoals ik de vorige keer al schreef was dat - ondanks de vele versierpogingen en verzoeken om toch op de Galapagos te komen wonen -best gezellig. ´s Ochtends kon ik met korting (een beetje misbruik maken van de blonde lokken kan geen kwaad toch?) mee op een boottochtje waar ik voor de eerste keer zwom tussen de zeeleeuwen. De jonge zeeleeuwen vinden het razend interessant en komen graag met je spelen. Ook zag ik een marine iguana etend onder water wat vrij zeldzaam is. ´s Middags maakten we een hike in de hooglanden wat eindigde in een lavatunnel waar het licht ineens uit ging. Maar gentleman Juan had natuurlijk voor een zaklamp gezorgd.

Reuzenschildpad @ Darwin center

Reuzenschildpadden @ Darwin Center

Marine iguana: alsof je een miljoen jaar terug in de tijd gaat

Reuzenschildpad @ hooglanden van Santa Cruz

Lokale cactussoort met boomstam

Zondag begon eindelijk mijn boottour met 16 passagiers uit o.a. Nieuw Zeeland, India, V.S., Israël en Frankrijk. Iedere dag stopten we op een ander eiland. Dit was iets minder idyllisch dan ik me had voorgesteld, want met ons waren er steeds vijf andere boten x 16 passagiers. Maar ik had me ingesteld op toeristen en omdat we om de beurt aan land gingen viel de drukte mee. Maar goed, het moet toch vreemd zijn voor die iguanas om iedere dag zo´n 100 toeristen met een zoomlens om je heen te hebben. Maar het deert ze weinig. Omdat de dieren geen natuurlijke vijanden (op het land) hebben kan je onvoorstelbaar dichtbij komen. De eerste dag zagen we o.a. iguanas, lava krabben en nesten van zeeschildpadden. Elke tour wordt vergezeld door een gids, opgeleid door het nationaal park. Onze gids, Ruben, was gelukkig zeer goed geïnformeerd. Wellicht niet de meest sociale persoon die je ooit tegen komt, maar dat werd gecompenseerd door de rest van de crew die wederom zeer gecharmeerd waren van mijn hollandse looks.

De Aida Maria: mijn onderkomen voor vier dagen

Schildpadnesten

Krabpaparazzi

De tweede dag bezochten we het prachtige eiland Plazas waar je bijna struikelde over de land iguanas en in de zee scholen tropische vis kon zien zwemmen. Bij het eiland Santa Fé bevond ik me tijdens een korte snorkelsessie ineens tussen drie flink grote ´spotted eagle ray´s (gevlekte adelaarsrog). Het zwemmen met de zeeleeuwen beviel me deze keer iets minder omdat er meer toeristen dan zeeleeuwen in het water waren en ik het idee kreeg dat we ze daardoor vooral hard wegjaagden.

Land iguana @ Plazas

Op dag 3 stond eiland Española op het programma. Wederom een prachtig eiland met een veelheid aan vogelsoorten. Met name de ´blue footed boobie´ is favoriet. Allereerst vanwege zijn gekke blauwe poten, maar ook vanwege de bijzondere en ietwat onhandige paringsdans die we live mochten aanschouwen. Verder zagen we de enorme albatros, masked boobies en opnieuw heel veel zeeleeuwen.

Mayke in snorkelactie

Zeeleeuw!

En nog meer zeeleeuwen!

Familie albatros

Marine iguana @ Española

Española

Blue footed boobies

Masked boobies

Het gaat best goed met me zoals je ziet

Ik bedoel maar.. 

De vierde en mijn laatste dag stond snorkelen bij ´El corona del diablo´ op het programma. Ik presteerde het om als enige de haaien te missen omdat ik druk bezig was een zeeschildpad op de foto te zetten. Je kan niet altijd geluk hebben. De laatste stop was een bezoekje aan de lokale flamingos en daarna zetten we koers terug richting Santa Cruz. Op de terugweg miste ik -ditmaal vanwege een toiletbezoek van 2 minuten - de dolfijnen, maar dat werd al snel goedgemaakt door een rog die tweemaal ruim een meter boven het water uit sprong. Er is zoveel te zien op de Galapagos, dat je bijna niet teleurgesteld kan worden.

Flamingo @ Floreana

In Santa Cruz weer terug in de bewoonde wereld. Ik kon de gids gelukkig overhalen om een extra nachtje (plus ontbijt) op de boot te kunnen blijven. Tja.. je bent een backpacker of niet toch? Op het vaste land ontdekte ik dat ik lijd aan omgekeerde zeeziekte. Op de boot had ik er in tegenstelling tot anderen weinig last van, maar op het land werd ik al snel misselijk en duizelig en voelde ik meer deining dan op de boot. Maar misschien waren het ook de zenuwen, want de volgende dag stond duiken op het programma! Na mijn open water course in Mozambique nooit meer gedoken en de theorie was dus inmiddels ver weggezakt. Maar geen zorgen, want als Holandesa wordt er natuurlijk goed voor je gezorgd! Dive master Ramiro hield maar al te graag mijn hand vast (wat van mij nou weer niet zo nodig hoefde). Maar na een korte opfriscursus was ik er weer helemaal klaar voor en na twee minuten kwamen we al hoogtepunt nr 1 tegen: hamerhaaien! Ik moet heel eerlijk bekennen dat ik in de veronderstelling was dat het Galapagos haaien waren, maar toch... ik heb hamerhaaien gezien! De rest van de duik volgden (white tip) haaien, zeeschildpadden en een schol met barracudas en nog heel veel meer vissen waar ik allemaal de naam niet van weet. Tijdens de tweede duik wederom weer heel veel zeeschildpadden. Hoogtepunt nr 2 was een zeeschildpad die ruim een minuut rustig met me mee zwom. ´s Avonds tijdens een etentje met dive master Ramiro het tweede aanbod om op de Galapagos te komen wonen. Ramiro heeft zijn zinnen gezet op een lange, mooie buitenlandse vrouw om mooie, lange kinderen mee te krijgen. Ik zou alles krijgen wat mijn hartje begeerde, maar ik heb toch vriendelijk bedankt.

Mayke en een zeeschildpad

OK!

De laatste dagen besloot ik door te brengen op Isabela, het grootste eiland van de Galapagos. Isabela ligt niet op de route van de meeste goedkopere cruises en is dus een stuk rustiger dan de andere eilanden. Heerlijk om weer even op eigen gelegenheid op pad te gaan en dan is een reuzenschildpad die je tijdens een fietstochtje tegen komt toch nog net iets indrukwekkender. Ook beklom ik maar weer eens een vulkaan, alleen regende het, dus zag ik er weinig van. Maar toch lekker om weer even een flinke wandeling te maken. Mijn laatste keer snorkelen was super, met ditmaal - naast de gebruikelijke zeeleeuwen - penguins! Ook van het zwemmen met de zeeleeuwen krijg ik nooit genoeg. Hierna was ik eigenlijk van plan om nog een paar dagen langer te blijven om eiland San Cristobal ook nog te bezoeken, maar na een ruige boottocht waardoor ik letterlijk doorweekt op Santa Cruz aankwam merkte ik dat ik eigenlijk wel voldaan was. En aangezien ik al een flink gat in mijn reisbudget had geslagen besloot ik dus om terug te keren naar het vaste land.

De schildpad die ik onderweg tegen kwam

Vulkaanlandschap @ Isabela

Pinguins

Als je goed kijkt zie je dat het een haai is

Lava @ Isabela

Mijn beeld van de Galápagos is rooskleuriger dan daarvoor. Het merendeel van het nationaal park is niet bezoekbaar voor toeristen. Het is dan wel jammer dat je je steeds tussen die andere toeristen bevind, maar voor de natuur is dat uiteindelijk beter. In de jaren ´80 en ´90 was er een bijna onstopbare groei van toerisme en immigratie met alle gevolgen vandien waardoor de eilanden terecht kwamen op de lijst van World Heritage in Danger. Maar op z´n Ecuadors (het gaat langzaam dus) lijkt men op de goede weg terug. Eén van de de grootste bedreigingen vormen de zogenaamde invasive species, zoals geiten, ratten, insecten, fruitsoorten e.d. waartegen de lokale flora en fauna niet bestand is door zijn jarenlange geïsoleerdheid. Ratten eten de schildpadeieren op en geiten.. nou ja, geiten eten alles. Ook zal de populatie niet verder moeten groeien, aangezien bijna alles geimporteerd moet worden van het vaste land: water, eten, bouwmaterialen. Hopelijk ontwikkelen ze zich de komende jaren verder in zelfvoorzienendheid en alternatieve energiebronnen zoals zonne-energie. Want in de dorpjes is het helaas toch best een bende en er lijkt weinig stedenbouwkundige visie aan te pas te komen met een wildgroei aan huizen als gevolg.

Omdat de dieren zo tam zijn vanwege het gebrek aan natuurlijke vijanden, kan je geweldige foto´s maken. Ik kan ze hier niet allemaal kwijt, maar ik heb hier (voor de dummies: klik op hier) een verzameling online gezet. In het menu aan de rechterkant kan je zien welk eiland en welke dierensoort het is. Ook staan er al sinds het begin van mijn reis vele foto´s in mijn picasalbum die je op mijn weblog ook aan de rechterkant ziet onder plaatjes. Maar voor wie het gemist had: hier vind je een selectie van mijn foto´s tot dusver.

Inmiddels ben ik dus weer terug op het koude vaste land. Geïnspireerd door mijn laatste verblijf heb ik besloten om de komende twee maanden vrijwilligerswerk te gaan doen in Pucará. Ik zal daar de spaanse school, het homestay programma en vrijwilligersprojecten gaan coördineren. Zie website voor meer informatie. Ik zie wel wat op tegen de primitieve leefomstandigheden, maar zie het ook als een uitdaging om hier een tijdje te wonen. Er valt in ieder genoeg te doen en ik zit al vol ideeën waar ik mee aan de slag wil gaan. Marike maakte me er op attent dat ik nu ik een tijdlang op dezelfde plek zit dus post kan ontvangen, verjaardagspost (22 juni) bijvoorbeeld! Post kunnen jullie sturen naar:

p/a Peter Shear
P.O Box 31
Otavalo
Ecuador

Cadeautjes betekenen gegarandeerd cadeautjes bij thuiskomst!

Ik ben een gelukkig mens

Mijn dag begon vandaag zwemmend tussen de zeeleeuwen die graag met je komen spelen. Ik sloot de dag af wandelend in een lavatunnel toen iemand het tijd vond om het licht uit te doen en we ons dus ineens in het pikkedonker bevonden. Gelukkig hadden we een zaklamp. En waar kan je al dit soort spannende dingen doen..? Op de Galapagos eilanden!

Na lang wikken en wegen de knoop doorgehakt om tóch te gaan. Een aflevering van de VPRO serie ´Beagle: in het kielzog van Darwin´ maakte dat ik twijfels kreeg om te gaan. Strekking van die aflevering: het toerisme maakt de Galapagos kapot, dus blijf hier ver vandaan. Maar mede door mijn verblijf in Intag vraag ik me af of het wel volledig zo werkt. Als er geen toerisme was, zou er dan wel een ´incentive´ of prikkel zijn om de eilanden te beschermen? En toerisme brengt veel geld binnen dat gebruikt kan worden voor natuurbescherming -en conservatie en kan een alternatief bieden voor het leegvissen van de zee. Of het echt zo werkt weet ik niet , maar ik doe mijn best om het allemaal zo verantwoordelijk mogelijk te doen. Wat ik wel weet, is dat het hier prachtig en bijzonder is en ik dus geen spijt heb van mijn keuze om wél te gaan. Het is laagseizoen, dus de toeristische drukte valt me mee. Ik heb een galapeño (local) ontmoet met wie ik het goed kan vinden - als ik zijn verwoede versierpogingen negeer- en die me graag zijn eiland laat zien. Morgen vertrek ik voor een boottour van vier dagen en daarna blijf ik nog een paar dagen om zelfstandig nog wat rond te reizen.

Omdat ik daarna veel teveel te vertellen en te laten zien heb, hier op de valreep nog even de afgelopen week in beeld (die ook helemaal niet verkeerd was).

Kledingmarkt in Otavalo

Veemarkt in Otavalo

Groentemarkt in Otavalo

Nog een keer de veemarkt

Een biggetje heb je al voor 25 dollar, een cavia kost 5 dollar

En nog een keer de veemarkt 

Ik had een heerlijke zondagse wandeling rond Laguna Cuicocha..

samen met Wayne, mijn reisbuddy uit Chile en Peter    

Eerder schreef ik al over het bosproject van Peter in Morochos waarbij hij samen met de lokale gemeenschap opnieuw een bos gaat planten om erosie tegen te gaan, de watervoorziening veilig te stellen en als bron van inkomsten (verkoop van jonge boompjes). Mijn laatste dag in Otavalo ging ik mee als fotograaf van ´la minga´. Een minga is een dag waarbij de gemeenschap een dag samen de handen uit de mouwen steekt voor een gemeenschappelijk project: in dit geval de aanleg van de boomkwekerij.

La minga en Morochos

Lief!

Eén van de vrouwen die gaat werken voor het project.

Nog maar 11900 te gaan..

Ik was ook twee dagen in Quito en dat zonder beroofd te worden...

en waar ik veel  nieuwe vrienden heb gemaakt.

Oh ja, had ik al verteld dat ik sinds twee maanden een neuspiercing heb? Sorry Mem..
 En nee, het is geen backpackersidentiteitscrisis.. ik heb er maar liefst een jaar over nagedacht.

Een waardevol verblijf

Ik ging naar Ecuador om wederom op een biologische boerderij te werken, maar mijn verblijf in de Intag vallei werd een stuk meer dan enkel dat. Ondanks mijn mindere ervaringen in Uruguay, vind ik het af en toe werken op een boerderij een fijne manier van reizen. Je verblijft voor geen of weinig geld op een prachtige plek, het is ontspannend om te werken met je handen in de natuur en je leert er ook nog wat van. Mijn verblijf op Finca La Fé was een groot contrast met La Vigna in Uruguay. Ditmaal geen pretenties, enkel veel idealen. Minder glamorous, maar een stuk eerlijker. Eigenaar Peter gaf me de ruimte om vooral te doen wat ik leuk vond en was dankbaar voor al mijn inzet. Ik heb mijn dagen voornamelijk gevuld met fruit plukken (granadillas, avocados en citroenen) , onkruid wieden en assisteren bij de aanleg van een wateropvang -en irrigatiesysteem.

De boerderij op de berg aan de rechterkant

Niet verkeerd uitzicht toch?

Finca La Fe is de boerderij van Peter met wie ik in contact kwam via zijn nichtje die ik in Uruguay had leren kennen. Peter, van oorsprong Amerikaans, woont al zo´n 20 jaar in Latijns Amerika. Sinds twee jaar is hij de trotse eigenaar van Finca la Fey waar hij biologisch en op duurzame wijze onder meer koffie (website koffiecoöperatie), citroenen, avocados, mais, bonen en ananas verbouwt. Dit alles vanuit de filosofie van ´permaculture´ en ´selfsufficiency´ (en dat zonder al teveel hippiegedoe). Een voorbeeld hiervan is bijvoorbeeld een ´bananacircle´ wat dient als composthoop, maar tevens als zuivering voor afvoerwater. Naast zijn boerderij runt Peter een NGO met een groot aantal projecten op het gebied van gemeenschapsontwikkeling, lokale economie en duurzame landbouw en dat het liefst in combinatie met elkaar.

Op de boerderij

Ananas in het wild

Naranjilla

Papaya

Avocado

De oogst (granadillas) 

De zogenaamde bananencirkel

Aanleg van terassen

Onkruid wieden: heel mindfull

En ondertussen werkten Peter en Erin aan een ´wateropvangsysteem´

Eén van de projecten die Peter opgezet heeft is een spaanse school en een homestay programma in het dorpje Pucará waar ook zijn boerderij te vinden is. Pucará ligt in de prachtige Intag vallei, omringd door ´cloud forest´ (sorry.. wolkenbos klinkt echt niet). Een gemeenschap van zo´n 300 mensen en behalve landbouw is er nauwelijks een bron van inkomsten. Met name voor vrouwen is het lastig. De jonge mensen trekken dus naar de stad en een arme, oude populatie blijft over. Om een andere bron van inkomsten te bieden en de lokale jeugd een alternatief is dit project opgezet. Een groep jonge mensen heeft een jaar lang een training gevolgd tot gecertificeerde leraar Spaans en een groep van 25 families stelt in een roulatiesysteem hun huis open voor de studenten en vrijwilligers die naar het dorp komen.

Mijn gastvrouw Selia die iedere dag 3 maaltijden voor me klaarmaakte

Mijn onderkomen voor een week

In dat kader verbleef ik dus bij een familie en besloot ik ook een aantal spaanse lessen te volgen om mijn spaans weer wat verder op te krikken. Ik verbleef bij de zeer dove Inez en haar zoon Luis. Het duurde even voordat ik de familie verhoudingen precies begreep, want ook kokkin Selia (gescheiden, vijf kinderen) en haar 7-jarige dochter verbleven in dezelfde woning, hoewel Selia zelf een huis heeft waar de rest van haar kinderen wonen. Selia kookt iedere dag voor de vrijwilligers van een beerbeschermingsproject en woont daarom hier, dicherbij haar werk. Haar oudste dochter zorgt voor de rest van de kinderen.

Zoon Luis (gescheiden, één kind) stelde zijn kamer aan mij beschikbaar. Een klein, behoorlijk muffe ruimte zonder raam en met een matras die oncomfortabeler was dan een campingmatje. Maar wel met tv. Die ik welgeteld nul keer heb gebruikt. Toilet en douche zijn buiten de woning samen met heel veel kippen en kuikentjes. Een woonkamer is er niet echt, behalve een soort bijkeuken waar de maaltijden worden geserveerd. Drie keer per dag en vooral heel veel rijst en kip en heel veel koolhydraten. Ik moet dus bekennen dat het me best zwaar viel om in zulke primitieve omstandigheden te leven. Men staat om 5 uur, half 6 op (lezen jullie mee Stadgenoot collega´s?) en gaat om 8 uur naar bed. Het leven is met name rond veel en heel hard werken georganiseerd en ontspanning of vermaak is er nauwelijks. Met uitzondering van zaterdagavond wanneer men samenkomt in de lokale dorpshut voor muziek, drank en de productie van bijzondere caramelcreaties (zie foto).

Tja... 

Carameldingen in wording

Pucará

Pucará

Typische lunch: soep met kip

Ontbijt: empanada met kaas

Zeepsopthee (zo smaakt het namelijk)

Diner: Soep met popcorn

Mijn Spaanse lessen werden gegeven door Carmen, 26 jaar oud. Ik was ontroerd door haar overgave en inzet waarmee ze haar lessen gaf wetende uit wat voor situatie ze komt. De moeder van Carmen stierf in het kraambed toen Carmen 14 jaar was en als oudste thuiswonende dochter was zij vanaf dat moment verantwoordelijk voor de zorg voor haar jongere broers en zussen. Carmen woont inmiddels in een ander dorp samen met haar man en dochtertje. Voor de lessen reist zij speciaal 2,5 uur naar Pucará om daar een paar dagen te blijven zonder man en dochter, aangezien dit een stuk beter betaalt dan het handwerk wat zij normaal gesproken doet. Carmen nodigde me uit om na mijn werk op de boerderij een paar dagen in haar dorp Paraíso te verblijven waar ze met ondersteuning van een NGO enkele jaren geleden een handwerklokaal plus toeristenverblijf hebben opgezet. Helaas bleek hieruit maar weer dat het geen zin heeft om een project op te zetten en vervolgens je handen er vanaf te trekken voordat het zelfstandig functioneert. Er is nauwelijks markt voor de handwerkproducten en toeristen weten Paraíso niet te vinden. Samen met Carmen en haar man gebrainstormd over mogelijkheden om dit te verbeteren en wie weet kan ik vanuit Nederland nog wat voor hen betekenen. Ook hier werd ik  geconfronteerd met de hardheid van het leven hier. De zus van Carmen is gescheiden (zoals bijna iedereen) en zorgt in haar eentje voor haar vijf kinderen. Met een inkomen van zo´n vijf dollar per dag kom je niet ver. En dan zijn de tien dollar die ik betaal voor eten en onderdak een zeer welkome bijdrage. 

Carmen en dochter

Paraíso

Atelier in Paraíso

Naast de Spaanse lessen, het runnen van het handwerklokaal is Carmen ook nog de vice-presidente van haar gemeenschap met wie ze een strijd voert tegen de buitenlandse mijnondernemingen die een mijn willen starten in het reservaat waar hun drinkwater vandaan komt. Er is een zeer goede documentaire over de eerdere (succesvolle) strijd tegen de mijnen in Intag:  Under Rich Earth

De afgelopen week ben ik geconfronteerd met werkloosheid, armoede, onderdrukking van vrouwen, ontbossing en erosie. Maar ik zag ook ambitie, warmte en vele kansen om verder te ontwikkelen. Tot nu toe had toerisme voor mij toch een nare bijsmaak. In Intag ontdekte ik dat toerisme ook veel kansen biedt, mits goed opgezet. Het biedt een gezin de kans om hun kinderen aan een universiteit te laten studeren, vrouwen de mogelijkheid een zelfstandig bestaan te voeren en uiteindelijk dus een nieuwe generatie met meer kansen.

Dus sta daar maar eens bij stil als je twijfelt of je dat handgemaakte tasje van dat vrouwtje in de bergen wel of niet moet kopen.. Het is meer dan alleen dat tasje.